Ο Ιερός Ναός του Αγίου Δημητρίου Καναβή υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα ορθόδοξα προσκυνήματα της περιοχής των Βλαχερνών κατά τη βυζαντινή και μεταβυζαντινή περίοδο. Βρίσκεται στην ενορία της Ξηλόπορτας, γνωστής και ως «Λόντζα» ή «του Κανάβη», κοντά στα χερσαία τείχη της Κωνσταντινούπολης, ανάμεσα στην Πύλη του Μπαλατά και την περιοχή των Βλαχερνών. Η θέση του, σε μικρή απόσταση από το περίφημο αγίασμα και τον ναό της Παναγίας των Βλαχερνών, προσέδιδε ιδιαίτερη σημασία στην ενορία και συνέδεε τον ναό με ένα από τα ιερότερα τοπογραφικά σύνολα της βυζαντινής πρωτεύουσας.

Η παράδοση συνδέει την ονομασία «Καναβής» με τον πατρίκιο Νικόλαο Καναβό. Ήδη από τους βυζαντινούς χρόνους ο ναός ήταν γνωστός ως «του Κανάβη», ονομασία που διατηρήθηκε και κατά την οθωμανική περίοδο.

Έγγραφο του 1334 τον αναφέρει ως ιδιοκτησία του Γεωργίου Πεπαγωμένου, συγγενούς του αυτοκράτορα Ανδρονίκου Γ΄ Παλαιολόγου. Κατά την περίοδο των περιπλανήσεων του Οικουμενικού Πατριαρχείου μετά την Άλωση, ο Άγιος Δημήτριος φιλοξένησε προσωρινά την πατριαρχική έδρα για σύντομο χρονικό διάστημα, πριν από την οριστική εγκατάστασή της στο Φανάρι, γεγονός που αναδεικνύει τη σπουδαιότητα του ναού για την εκκλησιαστική ζωή της Πόλης.

Παρά τη λαμπρότητά του, στα τέλη του 16ου αιώνα ο ναός αντιμετώπισε σοβαρά οικονομικά προβλήματα και βρέθηκε υπερχρεωμένος, με κίνδυνο να εκποιηθεί από τους δανειστές του. Τη σωτηρία του εξασφάλισε το 1597 ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας Μελέτιος Πηγάς, ο οποίος αγόρασε τον ναό και συνέβαλε στη διατήρησή του.

Σήμερα μαζί με το ιστορικό Αγίασμα των Βλαχερνών αποτελούν μια ενιαία κοινότητα.

 Ayvansaray, Kırkambar Sk. No:12, 34087 Fatih, Istanbul, Turkey

 Τηλέφωνο: (+90) 212 249 33 73

 Email: -

 Website: -